prof. dr hab. in┼╝. Zygmunt Kowalski, prof. zw. PK, Dziekan Wydzia┼éu In┼╝ynierii i Technologii Chemicznej Politechniki Krakowskiej dla RZECZPOSPOLITA

W przysz┼éym roku minie 7 lat od kiedy piastuje Pan funkcj─Ö Dziekana Wydzia┼éu In┼╝ynierii i Technologii Chemicznej. Jakie s─ů dalsze plany Pana Profesora?

Gdy tylko moja obecna kadencja dzieka┼äska dobiegnie ko┼äca przejd─Ö na emerytur─Ö. Uwa┼╝am, ┼╝e jak si─Ö osi─ůgnie wiek emerytalny trzeba odej┼Ť─ç i ust─ůpi─ç miejsca m┼éodszemu pokoleniu. Zdaj─Ö sobie spraw─Ö, ze s─ů jednostki w kt├│rych pracowni naukowi maj─ů nawet po 80 i wi─Öcej lat, jednak w ┼╝yciu ka┼╝dego naukowca przychodzi moment osi─ůgni─Öcia maksimum mo┼╝liwo┼Ťci i trzeba obie o tym jasno powiedzie─ç. Zastosowanie zwyk┼éych, standardowych metod zarz─ůdzania, kt├│re s─ů stosowane w przemy┼Ťle wychodzi naszemu Wydzia┼éowi na dobre, cho─ç nie ukrywam, ┼╝e takie poci─ůgni─Öcie budzi┼éo i nadal budzi zastrze┼╝enia, i jest bardzo du┼╝ym powodem do narzekania. Zdecydowanie jednak postawi┼éem na m┼éodych ludzi z wiedz─ů i z inicjatyw─ů.

Dlaczego? Czy s─ů bardziej wydajni w pracy?

prof. dr hab. in┼╝. Zygmunt Kowalski

prof. dr hab. in┼╝. Zygmunt Kowalski

Wska┼║niki i wyniki oce parametrycznych naukowc├│w s─ů powszechnie dost─Öpne. Dzi─Öki temu ┼éatwo mo┼╝na sprawdzi─ç, ┼╝e po kilku latach pracy m┼éodzi ludzie maj─ů cz─Östo du┼╝o wi─Ökszy dorobek naukowy, ni┼╝ 70-letni profesorowie. Najm┼éodszy docent w historii politechniki mia┼é 31 lat i jest to w┼éa┼Ťnie przyk┼éad b┼éyskawicznego awansu. Na┬á naszym Wydziale ┼Ťrednia wieku pracownik├│w naukowych to 43 lata, z czego os├│b w wieku poni┼╝ej 35 lat jest ok. 40%. Jeste┼Ťmy pod tym wzgl─Ödem najm┼éodszym wydzia┼éem na PK, cho─ç przypuszczam, ┼╝e w ca┼éej Polsce jest to ewenement. S─ů to ludzie, kt├│rzy chc─ů co┼Ť osi─ůgn─ů─ç i maj─ů do tego wystarczaj─ůc─ů ilo┼Ť─ç si┼é, energii i zapa┼éu, a rozwijaj─ůc si─Ö stymuluj─ů rozw├│j Wydzia┼éu. Tutaj ludzie ci dostali woln─ů r─Ök─Ö w dzia┼éaniu i maj─ů ┼Ťwiadomo┼Ť─ç,
┼╝e mog─ů co┼Ť osi─ůgn─ů─ç, ┼╝e nikt im w tym nie b─Ödzie przeszkadza┼é. Gdy przychodz─ů i m├│wi─ů jaki granty pozyskali ciesz─Ö si─Ö wsp├│lnie z nimi, bo jako manager, stara┼éem si─Ö im pomaga─ç i motywowa─ç do tw├│rczej i aktywnej pracy naukowej. Efekty s─ů takie, ┼╝e mimo wysoko ustawionej poprzeczki w ci─ůgu 7 lat zwi─Ökszyli┼Ťmy przychody 2,5 krotnie, ale nie tylko o pieni─ůdze tu chodzi. Stworzyli┼Ťmy te┼╝ na naszym Wydziale w ci─ůgu 7 lat 23 nowe miejsca pracy, przy zabezpieczeniu ┼Ťrodk├│w finansowych na ich utrzymanie.

To poprzeczka z kategorii „wiedza”, a nie „wiek”?

Je┼Ťli chodzi o dydaktyk─Ö, trzeba sobie jasno powiedzie─ç, ┼╝e na studia na Wydziale In┼╝ynierii i Technologii Chemicznej przyjmujemy stosuj─ůc wysokie progi punktowe, kt├│re nigdy nie s─ů zani┼╝ane. S┼éuszno┼Ť─ç tej decyzji potwierdza fakt, ┼╝e w┼éa┼Ťnie dlatego przychodz─ů do nas tylko najlepsi. Podobn─ů kategoryzacj─Ö poprzeczki stosujemy je┼Ťli chodzi o wymagania dotycz─ůce stopni i tytu┼é├│w naukowych. Nie jest wa┼╝ny wiek, ale wiedza i umiej─Ötno┼Ť─ç jej praktycznego wykorzystania. Podkre┼Ťl─Ö jednak raz jeszcze, ┼╝e m┼éodym naukowcom trzeba da─ç woln─ů r─Ök─Ö, nie wolno im k┼éa┼Ť─ç k┼é├│d pod nogi, ale trzeba ich wspiera─ç.

„Dlaczego tak p├│┼║no, dlaczego tak wolno” – to jedyne dopuszczalne zarzuty jakie mog─ů us┼éysze─ç kiedy co┼Ť si─Ö zdarzy, a m┼éodzi to doceniaj─ů. Na naszym Wydziale 30-40 letni pracownicy naukowi pr─ů do przodu, chc─ů si─Ö
rozwija─ç, wykaza─ç i awansowa─ç. Sami szukaj─ů pieni─Ödzy i grant├│w kt├│rych z ka┼╝dym rokiem przybywa. Niestety nie wszystkim si─Ö podoba, ┼╝e na naszym Wydziale m┼éodzi, maj─ůcy wiele samozaparcia i samodyscypliny ludzie szybko awansuj─ů – zdarzy┼éy i dwie habilitacje os├│b w wieku 31 i 35 lat. Nale┼╝y si─Ö z tego cieszy─ç, i┼Ť─ç do przodu i otwiera─ç im wszystkie drzwi, a nie narzeka─ç.

Osobi┼Ťcie uwa┼╝am, ┼╝e jednym z problem├│w polskiej nauki jest starzej─ůca si─Ö kadra naukowc├│w i trudno┼Ť─ç w zrozumieniu, ┼╝e trzeba ust─ůpi─ç miejsca m┼éodszym. Jako wieloletni pracownik naukowo-dydaktyczny wiem, ┼╝e najwi─Öksze sukcesy osi─ůgaj─ů ludzie m┼éodzi w weku 30-40-50 lat, p├│┼║niej nast─Öpuje ju┼╝ tylko stabilizacja.

Wspomnia┼é Pan Dziekan o znacz─ůcym zwi─Ökszeniu przychod├│w WITCH PK na przestrzeni ostatnich lat. Jak wygl─ůdaj─ů inne wska┼║niki?

7 lat temu byli┼Ťmy jednym ze s┼éabszych wydzia┼é├│w PK. Na dzie┼ä dzisiejszy, podsumowuj─ůc ubieg┼éy rok, jeste┼Ťmy 3. wydzia┼éem na Politechnice Krakowskiej je┼Ťli chodzi o wysoko┼Ť─ç uzyskiwanych przychod├│w, a wi─Öc plasujemy si─Ö zaraz po dw├│ch, dwukrotnie wi─Ökszych od naszej jednostkach. W wydajno┼Ťci pracy, czyli przychodach dzielonych na ilo┼Ť─ç pracownik├│w jeste┼Ťmy na I miejscu, przy czym za nami jest do┼Ť─ç spory odst─Öp. Kolejny interesuj─ůcy wska┼║nik to udzia┼é ┼Ťrodk├│w pozabud┼╝etowych, czyli umowy i granty w przychodach, wynosi on ok. 40% i zn├│w jest to najlepszy wska┼║nik na Politechnice. Pod wzgl─Ödem wynik├│w dzia┼éalno┼Ťci naukowej r├│wnie┼╝ zajmujemy I miejsce – 25% wszystkich grant├│w przyznawanych PK nale┼╝y do nas, dalej odpowiednio: publikacje – 30% wszystkich punkt├│w Politechniki, wynalazki – 40%, nagrody na r├│┼╝nych targach wynalazczo┼Ťci – 80%, a stypendia 80-100%, zale┼╝nie od rodzaju. Przeskoczyli┼Ťmy wi─Öc z niskiego poziomu na wy┼╝szy.

WITCH jako Jedyny wydzia┼é Politechniki Krakowskiej prowadzi tak┼╝e podw├│jne dyplomowanie – to r├│wnie┼╝ ogromny sukces! Jak realnie ten proces funkcjonuje?

Studenci cz─Ö┼Ť─ç nauki pobieraj─ů za granic─ů, a cz─Ö┼Ť─ç w Polsce po czym uzyskuj─ů dwa, niezale┼╝ne od siebie dyplomy – polski i niemiecki. ┼ü─ůcznie w ci─ůgu 2 lat podw├│jne dyplomy uzyska┼éo 60 naszych student├│w. Nie ukrywam ┼╝e cz─Ö┼Ť─ç z nich wi─ů┼╝e si─Ö z rynkiem niemieckim, a cz─Ö┼Ť─ç robi doktoraty, g┼é├│wnie w Holandii. Co wa┼╝ne – studenci te┼╝ do nas wracaj─ů – w ci─ůgu ostatnich 3 lat wr├│ci┼éy do nas z W┼éoch, Niemiec, Szkocji i Irlandii 4 osoby po doktoratach, i pi─ůta osoba po habilitacji z Politechniki w Zurychu. Za ka┼╝dym razem, kiedy pytam o pow├│d swojej decyzji podkre┼Ťlaj─ů, ┼╝e wr├│cili na Nasz Wydzia┼é, do Krakowa, bo maj─ů tu szans─Ö na rozw├│j naukowy i szans─Ö na awans, a dodam, ┼╝e s─ů to osoby o bardzo wysokich kwalifikacjach.

Opublikowano w RZECZPOSPOLITA (24-27 grudnia 2015, nr. 300)