W nowych laboratoriach dydaktycznych – robotyki stacjonarnej i automatyki budynkowej – kształcą się od nowego roku studenci Politechniki Krakowskiej. Zostały uruchomione na Wydziale Inżynierii Elektrycznej i Komputerowej pod patronatem firmy ABB. Wyposażone w coboty SAWYER, robot ASTORINO, stanowiska z technologiami takich firm jak NOVUS, SATEL, Grenton i POLON-ALFA są praktycznym poligonem dla studentów infotroniki. Przyszli inżynierowie w bezpiecznych warunkach poznają tu rozwiązania z obszarów automatyki, mechatroniki i informatyki, które wkrótce spotkają w zawodowej praktyce.         – Nowe laboratoria dają znacznie szerszą możliwość kształcenia naszych studentek i studentów w zakresie nowych rozwiązań z obszaru automatyki budynkowej oraz innych, pokrewnych zagadnień. Mówimy tu o pracy z maszynami i rozwiązaniami stosowanymi przez czołowe firmy. To duży krok naprzód w praktycznym kształceniu naszych studentów – mówi dr hab. inż. Maciej Sułowicz, prof. PK, dziekan Wydziału Inżynierii Elektrycznej i Komputerowej.   Robotyka stacjonarna na wyciągnięcie robotycznego ramiona   W Laboratorium Automatyki Robotów Stacjonarnych studenci uczą się programowania i zasad działania ramion robotycznych. Sa tu trzy stanowiska dydaktyczne – dwa z robotami SAWYER od firmy Rethink Robotics oraz trzecie z robotem edukacyjnym ASTORINO.   Roboty firmy SAWEYR to ramiona typu cobot – zostały zaprojektowane do bezpośredniej, bezpiecznej współpracy z człowiekiem. – Wokół takich robotów nie ma potrzeby tworzenia stref bezpieczeństwa czy odgrodzonego obszaru. Roboty tego typu są całkiem przyjazne dla studentów, bo z założenia przystosowane do pracy obok ludzi – podkreśla mgr inż. Kacper Hatłas, asystent w Katedrze Infotroniki i Cyberbezpieczeństwa WIEiK PK (ale i tak stanowiska są wyposażone w przyciski bezpieczeństwa). „Coboty” są wyposażone w zestawy do tworzenia wielofunkcyjnych modularnych końcówek manipulacyjnych. Dzięki temu studenci mogą stworzyć własną końcówkę manipulacyjną ramienia, która następnie posłuży do wykonania zadania postawionego przed nimi na zajęciach.   Robot edukacyjny ASTORINO jest przeznaczony do nauczania podstaw robotyki przemysłowej. Stanowisko obejmuje robota z płytą montażową, kompletny system sterowania, chwytaki z kompresorem i zasilaczem oraz dedykowane oprogramowanie do wizualizacji i programowania. ASTORINO jest programowany z wykorzystaniem języków AS Language, C++, Python, C# oraz Blockly.   System ten umożliwia komunikację USB/Ethernet, obsługę protokołu Modbus TCP i wykorzystanie modułu wejść/wyjść. Stanowisko wyposażono również w rozwiązania zwiększające bezpieczeństwo pracy, w tym przycisk awaryjny i detekcję kolizji z wykorzystaniem akcelerometru. Robot może współpracować z dodatkowym osprzętem, m.in. chwytakami, systemem wizyjnym, taśmociągiem i podajnikiem kostek, co pozwala realizować ćwiczenia odwzorowujące wybrane procesy przemysłowe, w tym aplikacje typu pick & place.     Automatyka budynkowa dla bezpieczeństwa i energooszczedności   W Laboratorium Automatyki Budynkowej studenci poznają podstawy technologii, oprogramowanie sterujące oraz zasady projektowania układów, wykorzystywanych do automatycznego sterowania i zarządzania budynkami. – Na naszych nowych stanowiskach dydaktycznych zebraliśmy technologie czołowych firm specjalizujących się w wykorzystywaniu nowoczesnych rozwiązań dla zapewnienia bezpieczeństwa i ochrony obiektom i ich użytkownikom, oszczędnego korzystania z energii, inteligentnego zarządzania domowymi urządzeniami, monitoringiem czy kontrolą dostępu – wyjaśnia mgr inż. Kacper Hatłas.   Laboratorium zostało wyposażone w stanowiska firm: POLON-ALFA, SATEL, Grenton, Novus, DSC, KaDe oraz standard KNX od firmy ABBS. Dzięki temu studenci poznają podstawy technologii, oprogramowanie sterujące oraz zasady ich projektowania.   Stanowisko POLON-ALFA umożliwia praktyczne zapoznanie się z elementami systemów ochrony przeciwpożarowej Stanowisko SATEL umożliwia poznanie budowy, konfiguracji i zasad działania systemów sygnalizacji włamania i napadu oraz ich elementów wykonawczych i komunikacyjnych Stanowisko Grenton przeznaczono do praktycznej nauki projektowania, konfiguracji i programowania systemów automatyki budynkowej (inteligentnych domów) obejmującej np. sterowanie oświetleniem czy roletami Stanowisko NOVUS jest przeznaczone do praktycznej nauki zagadnień związanych z systemami telewizji przemysłowej (CCTV), rejestracją obrazu oraz kontrolą dostępu Stanowisko DSC, prezentowane z urządzeniami w ofercie firmy AAT SYSTEMY BEZPIECZEŃSTWA sp. z o.o., obejmuje rozwiązania do budowy hybrydowych systemów alarmowych Stanowisko KaDe, również z oferty AAT SYSTEMY BEZPIECZEŃSTWA, obejmuje rozwiązania do realizacji i demonstracji systemów kontroli dostępu typu czytniki kart zbliżeniowych czy zamki elektryczne Stanowisko KNX jest przeznaczone do praktycznej konfiguracji, programowania i komunikacji urządzeń automatyki budynkowej wykorzystujących standard KNX   – Przyjęte rozwiązania ukierunkowano na zapewnienie studentom bezpośredniego i bezpiecznego kontaktu z rzeczywistymi urządzeniami, oprogramowaniem sterującym oraz rozwiązaniami stosowanymi w praktyce. Zastosowanie technologii różnych producentów pozwala na przedstawienie studentom zróżnicowanych rozwiązań technicznych oraz rozwijanie praktycznych umiejętności związanych z programowaniem, konfiguracją, integracją i obsługą systemów automatyki i robotyki – podsumowuje mgr inż. Kacper Hatłas   W planach jest dalszy rozwój laboratoriów. Nowym narzędziami do dydaktyki mają być stanowisko integracyjne oparte na technologii VENO oraz stanowisko wykorzystujące technologię LOXONE. Laboratorium robotyki wzbogaci się z kolei o ramię firmy KUKA i robota wykorzystującego technologię AMR. – Rozwój tej infrastruktury pozwoli na dalsze poszerzanie zakresu praktycznego kształcenia w obszarze infotroniki – podkreśla dziekan Sułowicz.     (jp)           {fastsocialshare}

12 października br. przedstawiciele Politechniki Krakowskiej, Akopol Development sp. z o.o., Klubu Sportowego Korona 1919 Kraków oraz Klubu Uczelnianego AZS Politechniki Krakowskiej podpisali list intencyjny dotyczący współpracy na rzecz sportu akademickiego i pierwszoligowej koszykówki kobiet. Tego samego dnia przedłużono również współpracę sponsoringową Akopolu z Koroną. Spółka pozostaje sponsorem tytularnym zespołu Akopol Korona 1919 AZS Politechnika Krakowska w sezonie 2026/2027.       Pod listem intencyjnym podpisy złożyli rektor Politechniki Krakowskiej prof. dr hab. inż. Andrzej Szarata, prezes Zarządu KS Korona 1919 Kraków Agata Skalska, prezes Zarządu Akopol Development Lucjan Tabaka oraz prezes Zarządu KU AZS Politechniki Krakowskiej Krzysztof Pszczółka. Dokument wyznacza kierunki wspólnych działań sygnatariuszy, ze szczególnym uwzględnieniem rozwoju koszykówki kobiet na poziomie 1. Ligi. Ale to nie wszystko. Jednym z głównych obszarów kooperacji jest też promocja sportu i zachęcanie studentów do podejmowania aktywności fizycznej. Działania popularyzatorskie w tym obszarze mają duże znaczenie. Badania dotyczące aktywności fizycznej młodych Europejczyków (w wieku od 16 do 29 lat) wskazują, że co szósty nie podejmuje żadnej aktywności fizycznej poza tą wymaganą. Tymczasem nikogo nie trzeba przekonywać, że sport – szeroko rozumiany – to gwarant zdrowia i to nie tylko fizycznego, ale też psychicznego.   Szczególne znaczenie w kontekście nawiązanej współpracy ma deklaracja tworzenia na uczelni technicznej warunków sprzyjających rozwojowi sportowców. Partnerzy zamierzają wspierać skuteczne łączenie studiów na Politechnice Krakowskiej z treningami i udziałem we współzawodnictwie sportowym. Dla osób, które chcą zdobywać wykształcenie i jednocześnie kontynuować karierę sportową, pogodzenie obydwu tych sfer jest sporym wyzwaniem. Tymczasem współdziałanie uczelni i klubów ma służyć budowaniu środowiska, w którym można rozwijać umiejętności sportowe, dbając zarazem o przygotowanie do przyszłej pracy zawodowej. W tym przedsięwzięciu Akopol Development – spółka założona w 2001 r., w której 100 proc. udziałów należy do uczelni – pełni rolę mecenasa sportu na Politechnice Krakowskiej.   12 października została także podpisana umowa sponsoringowa pomiędzy Akopol Development a KS Korona 1919 Kraków, która przedłuża spółce status sponsora tytularnego pierwszoligowej drużyny koszykówki kobiet. Zespół nadal będzie występował pod nazwą Akopol Korona 1919 AZS Politechnika Krakowska. Kontynuacja sponsoringu umożliwia dalszą pracę na rzecz poprawy warunków funkcjonowania klubu i rozwoju drużyny. Połączenie wymienionych działań wpisuje się w społeczną odpowiedzialność uczelni i biznesu, wychodzącą zdecydowanie poza samą rywalizację ligową. Współpraca tworzy przestrzeń do angażowania społeczności akademickiej w sport i rozwijania więzi pomiędzy uczelnią, klubami a partnerem biznesowym.   (Autor: K. Pszczółka)   Na zdjęciu, od lewej: prezes Zarządu Akopol Development Lucjan Tabaka, rektor Politechniki Krakowskiej prof. Andrzej Szarata, prezes Zarządu KS Korona 1919 Kraków Agata Skalska, prezes Zarządu KU AZS Politechniki Krakowskiej Krzysztof Pszczółka / fot. Jakub Paduch       {fastsocialshare}

    Początek studiów to dla wielu czas wyzwań – nowe miejsce, nowi ludzie, potrzeba przyswojenia zasad obowiązujących w środowisku akademickim oraz konieczność samodzielnego organizowania nauki. Dla części żaków te okoliczności mogą być szczególnie wymagające, a co za tym idzie – stresujące. Politechnika Krakowska pamięta o nich i wspiera studentów ze szczególnymi potrzebami. Uczelnia od kilku lat rozwija „Inkubator Asystentów”, a więc sieć studentów i pracowników, którzy zdobywszy odpowiednie przygotowanie, mogą pomagać neuroróżnorodnym osobom. Liderką „Inkubatora Asystentów” jest dr inż. Agnieszka Łapczuk z Katedry Chemii i Technologii Organicznej Wydziału Inżynierii i Technologii Chemicznej, certyfikowana dogoterapeutka i felinoterapeutka. Zapraszamy do przeczytania rozmowy z naukowczynią na temat spektrum autyzmu (ASD), potrzeb osób neuroróżnorodnych, możliwości uzyskania wsparcia asystenta oraz zaangażowania się w wolontariat w ramach „Inkubatora Asystentów”.     Temat ASD jest w ostatnich latach mocno obecny w debacie publicznej, medialnej oraz dyskusji w mediach społecznościowych. Nie zawsze jednak pojawiające się informacje mają podstawy naukowe. Dlatego zacznijmy naszą rozmowę od tego, czym w ogóle jest spektrum autyzmu? Spektrum autyzmu (ASD) to neuroróżnorodność związana z odmiennym sposobem odbierania i przetwarzania informacji, komunikowania się oraz funkcjonowania w relacjach społecznych. ASD jest bardzo zróżnicowane, ponieważ nie ma dwóch osób w spektrum, które funkcjonują dokładnie tak samo – mogą m.in. inaczej odbierać bodźce sensoryczne, potrzebować większej przewidywalności i jasno określonych zasad, mieć trudności z odczytywaniem niepisanych reguł społecznych w danej grupie lub odnajdywaniem się w nowych albo nieprzewidywalnych sytuacjach. Dla niektórych wyzwaniem może być również komunikacja, np. rozpoczęcie rozmowy, organizacja codziennych obowiązków, funkcjonowanie w dużych grupach i praca zespołowa, czy odnalezienie się w skomplikowanych procedurach administracyjnych.   Większość z wymienionych wyzwań doskonale obrazuje studenckie początki na uczelni. Przecież start studiów jest dla każdego dużą zmianą połączoną z koniecznością odnalezienia się w nowej przestrzeni, często nowym mieście, poznania nowych osób, nauką korzystania z uczelnianych systemów teleinformatycznych, przyswojeniem sporej dawki informacji i wreszcie sprawami formalnymi.   Pamiętajmy też, że spektrum autyzmu nie definiuje całej osoby. Studenci w spektrum mają różne zainteresowania, talenty i kompetencje, a odpowiednio dopasowane warunki oraz wsparcie otoczenia zdecydowanie ułatwiają im pełne uczestnictwo w życiu akademickim i wykorzystanie swojego potencjału.     Jaka jest zależność między osobami z ASD a neuroróżnorodnymi? Do osób neuroróżnorodnych zalicza się nie tylko te w spektrum autyzmu, ale także osoby z ADHD, dysleksją czy innymi różnicami neurorozwojowymi. Mocno podkreślam, że ten fakt oczywiście nie oznacza, że wszyscy funkcjonują w taki sam sposób. Wręcz przeciwnie – neuroróżnorodność oznacza właśnie różnorodność.     Politechnika Krakowska oferuje wsparcie asystenckie skierowane do studentów i doktorantów w spektrum autyzmu. Jak wygląda ta pomoc? Przede wszystkim nie polega na rozwiązywaniu za studenta jego problemów. Zadania asystenta to wspieranie samodzielności. Czasami wystarczy obecność drugiej osoby, która pomoże uporządkować sytuację, wyjaśni procedurę, pomoże znaleźć właściwe miejsce albo przygotować się do rozmowy z prowadzącym zajęcia lub załatwienia sprawy w dziekanacie. W pierwszych dniach czy tygodniach na uczelni bardzo pomocne może okazać się wspólne przejście po kampusie i poznanie najważniejszych przestrzeni. Co niezmiernie istotne – zakres pomocy asystenta ustalany jest indywidualnie, ponieważ – o czym już wspominałam – potrzeby są bardzo różne.     I tu płynnie przechodzimy do „Inkubatora Asystentów”, czyli politechnicznej sieci wolontariuszy, którzy z własnej woli i chęci niesienia pomocy zdobywają wiedzę na temat neuroróżnorodności i przekuwają ją w czyn poprzez efektywne wsparcie koleżanek i kolegów.    Dokładnie tak. Do zasilenia szeregów wolontariuszy-asystentów zapraszamy zarówno studentów, jak i pracowników Politechniki Krakowskiej. Kluczem do sukcesu w tej misji są po prostu chęci. Nie oczekujemy od kandydatów na wolontariuszy specjalistycznej wiedzy na temat autyzmu. To my chcemy ich do tej roli przygotować. Najważniejsze są dla nas otwartość, empatia, komunikatywność, szacunek dla drugiej osoby i gotowość do niesienia pomocy. Każdy wolontariusz otrzyma przygotowanie dotyczące neuroróżnorodności oraz roli asystenta. Oczywiście we wszelkich trudniejszych sprawach można liczyć na moje bieżące wsparcie. Dbamy też o to, by asystent otrzymał zaświadczenie o wolontariacie, dokumentujące zdobyte doświadczenie. Budowanie dostępnej uczelni nie polega wyłącznie na dostosowaniu przestrzeni czy wprowadzeniu określonych procedur. Równie ważne są wiedza, świadomość i codzienne relacje.     Jak liczna jest grupa asystentów? W tym momencie grupa liczy 10 studentów, także I roku. I jeszcze jedno uzupełnienie. Otóż często ludzie nie rozumieją na czym w istocie rzeczy polega rola asystentów. Dlatego chcę żeby to wybrzmiało jednoznacznie: zadaniem asystenta z ASD nie jest „naprawianie” czy wyręczanie drugiej osoby. Chodzi raczej o stworzenie bezpiecznej relacji, w której student może otrzymać pomoc w pokonywaniu konkretnych trudności.     Gdzie lub do kogo osoby z ASD mogą zgłosić się z prośbą o wsparcie? Osoby neuroróżnorodne mogą zgłosić się do Centrum Dostępności lub bezpośrednio do mnie: agnieszka.lapczuk@pk.edu.pl. Oferta wsparcia jest skierowana do studentów i doktorantów ze spektrum autyzmu, którzy potrzebują pomocy w funkcjonowaniu na uczelni. Chcemy, żeby osoba która potrzebuje pomocy, wiedziała, że może o nią poprosić. Pierwszym krokiem jest rozmowa o potrzebach i o tym, w jakich sytuacjach student chciałby otrzymać pomoc, ponieważ – wrócę do początku – nie ma dwóch osób w spektrum, które funkcjonują dokładnie tak samo. Dla jednej osoby najważniejsze będzie uporządkowanie spraw związanych ze studiami, dla innej pomoc w komunikacji lub możliwość przećwiczenia wcześniej sytuacji, która budzi stres. Studenci w spektrum, z którymi mamy na co dzień do czynienia, często wskazują, że obecność asystenta, który doskonale rozumie ich potrzeby, wyklucza ciągłe tłumaczenie, dlaczego jakaś sytuacja lub czynność jest dla nich trudna. Dzięki temu mogą skupić się na najważniejszym – na nauce.   Razem sprawiamy, że różne sposoby funkcjonowania nie stanowią przeszkody w studiowaniu, rozwijaniu zainteresowań i korzystaniu z możliwości, które daje Politechnika Krakowska.       Z dr inż. Agnieszką Łapczuk rozmawiał Bartłomiej Krystyński     Fot. archiwum prywatne Agnieszki Łapczuk       {fastsocialshare}

  Naukowcy Politechniki Krakowskiej niezmiennie w prestiżowym zestawieniu TOP 2% najczęściej cytowanych na świecie! Nowy ranking najbardziej wpływowych ludzi nauki przygotowali analitycy z Uniwersytetu Stanforda i Wydawnictwa Elsevier. Przedstawia zestawienia dotyczące całości dorobku naukowego oraz cytowań w 2025 r. Na obu listach jest 28 badaczy Politechniki Krakowskiej.        Zestawienie World’s Top 2% Scientists 2026 jest listą naukowców, których publikacje są najczęściej cytowane przez innych autorów, a więc mają największy wpływ na rozwój światowej nauki. Opiera się na danych z bazy Scopus, dostarczonych przez Wydawnictwo Elsevier.Wzięto pod uwagę różne kryteria bibliometryczne, wyznaczane m.in. przez takie wskaźniki, jak: indeks Hirscha (h-index), całkowita liczba cytowań czy cytowania uwzględniające pozycję autora wśród współautorów publikacji.  Naukowcy zostali sklasyfikowani w 20 dziedzinach nauki i 174 poddziedzinach. Dla wszystkich naukowców, którzy mają co najmniej 5 publikacji, podano również wyniki centylowe właściwe dla danej dziedziny i poddziedziny.    W zestawieniu najczęściej cytowanych naukowców w 2025 r. jest 20 badaczy z PK, najwyżej sklasyfikowani to dr hab. inż. Paweł Pławiak, dziekan Wydziału Informatyki i Matematyki (Katedra Informatyki), dr hab. inż. Izabela Hager (Wydział Inżynierii Lądowej i Transportu, Katedra Inżynierii Materiałów Budowlanych) oraz dr hab. inż. Olga Długosz (Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej, Katedra Technologii Chemicznej i Analityki Środowiskowej). W porównaniu do zestawienia za 2024 r. nowymi badaczami z zestawieniu są: dr hab. Olga Długosz, prof. dr hab. inż. Marcin Banach, dr hab. inż. Tomasz Majka i dr Marek Malinowski, prof. PK.   W rankingu uwzględniającym całość dorobku naukowego znalazło się 21 naukowców z Politechniki Krakowskiej. Najczęściej cytowani badacze z PK w zestawieniu to: prof. dr hab. inż. Krzysztof Pielichowski (Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej, Katedra Chemii i Technologii Polimerów), dr hab. inż. Paweł Pławiak oraz prof. dr hab. inż. Dariusz Bogdał.  Naukowcy  Politechniki Krakowskiej na liście TOP 2% najczęściej cytowanych na świecie za 2025 rok (wg pozycji zajmowanej na liście):  Dr hab. inż. Paweł Pławiak, prof. PK, Wydział Informatyki i Matematyki Dr hab. inż. Izabela Hager, prof. PK, Wydział Inżynierii Lądowej i Transportu Dr hab. inż. Olga Długosz, prof. PK, Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej Dr hab. inż. Reza Teimouri, Wydział Mechaniczny Prof. dr hab. inż. Krzysztof Pielichowski, Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej Prof. dr hab. inż. Radomir Jasiński, Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej Prof. dr hab. inż. Dawid Taler, Wydział Inżynierii Środowiska i Energetyki Prof. dr hab. inż. Jan Taler, Wydział Inżynierii Środowiska i Energetyki Dr hab. inż. Kinga Korniejenko, prof. PK, Wydział Inżynierii Materiałowej i Fizyki Prof. dr hab. inż. Paweł Ocłoń, Wydział Inżynierii Środowiska i Energetyki Prof. dr hab. inż. Piotr Duda, Wydział Mechaniczny Dr hab. inż. Michał Łach, prof. PK, Wydział Inżynierii Materiałowej i Fizyki Prof. dr hab. inż. Maria Kurańska, Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej Prof. dr hab. inż. Dariusz Bogdał, Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej Prof. dr hab. inż. Marcin Banach, Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej Prof. dr hab. inż. Aleksander Prociak, Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej Prof. dr hab. inż. Sławomir Wybraniec, Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej Dr hab. inż. Tomasz Majka, Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej Dr Marek Malinowski, prof. PK, Wydział Informatyki i Matematyki Dr hab. inż. Joanna Ortyl, prof. PK, Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej   Naukowcy z Politechniki Krakowskiej na liście TOP 2% najczęściej cytowanych na świecie, biorąc pod uwagę całość dorobku naukowego (wg pozycji zajmowanej na liście): Prof. dr hab. inż. Krzysztof Pielichowski, WIiTCh Dr hab. inż. Paweł Pławiak, prof. PK, WIiM Prof. dr hab. inż. Dariusz Bogdał, WIiTCh Prof. dr hab. inż. Jan Taler, WIŚiE Prof. dr hab. inż. Dawid Taler, WIŚiE Dr hab. inż. Izabela Hager, prof. PK, WILiT Prof. dr hab. inż. Radomir Jasiński, WIiTCh Dr hab. inż. Jacek Pietraszek, prof. PK Dr hab. inż. Reza Teimouri, WM Prof. dr hab. inż. Jarosław Handzlik, WIiTCh Dr Marek Malinowski, prof. PK, WIiTCh Prof. dr hab. inż. Sławomir Wybraniec, WIiTCh Prof. dr hab. inż. Aleksander Prociak, WIiTCh Prof. dr hab. inż. Aleksander Muc, Wydział Mechaniczny Prof. dr hab. inż. Paweł Ocłoń, WIŚiE Prof. dr hab. inż. Edyta Plebankiewicz, WILiT Dr hab. inż. Lesław Bieniasz, prof. PK, WIiM Dr hab. Joanna Kołodziej, prof. PK, WIiM Dr hab. inż. Kinga Korniejenko, prof. PK, WIMiF Prof. dr hab. inż. Witold Żukowski, WIiTCh       {fastsocialshare}